DOEN IN MAART

Maart is meestal een onrustige tijd voor de tuinier. Het kriebelt alweer flink, want als het niet vriest kunnen we veel doen in deze maand. Veranderplannen aan de tuin moeten nu toch wel vorm gaan krijgen anders is het straks te laat. U kunt het beste uiterlijk begin april alle planten die verplaatst moeten worden op hun nieuwe plek hebben staan. Met bamboe moet u echter nog even wachten.  Ook kunt u nu alvast gaan denken welke planten of zaden u wilt gaan aanschaffen.

 

Vaste planten:

Winterbescherming kunt u weghalen, maar houdt het wel bij de hand, want het kan nog steeds nodig zijn. U kunt alle vast planten nu tot op 5 cm boven de grond afknippen en dus de oude stengels en resten van vorig jaar verwijderen. Pas wel op dat u de jonge uitlopers of knoppen niet beschadigd.

 

Rozen snoeien:

Rozen dient u niet te vroeg te snoeien. In de kustgebieden kan dat al wel begin maart, maar woont u meer landinwaarts kunt u beter tot het eind van de mand wachten. Bij vroeg snoeien worden de knoppen geprikkeld tot uitlopen en als er dan weer een kouder periode komt, kunnen ze volledig verloren gaan. Door het snoeien een of twee weken uit te stellen, wordt de bloei echt niet verlaat. Knip altijd alle dode en beschadigde takken weg. Verwijder kruisende takken van theehybriden en floribundarozen en kort de hoofdtakken in zodat er van beneden af weer nieuwe sterke scheuten kunnen opschieten.

Van rozen op stam alle takken inkorten om de nieuwe groei te bevorderen.

 

Zomerbloeier:

Als u de zomer – en herfstbloeier nog niet gesnoeid hebt , dan kunt u dat nu nog doen.  Aan het eind van de maand kunt u Buddleja paniculata kort terug snoeien . Mooie twijgen van dit snoeihout kunt u in de grond zetten en wellicht komen er wortels aan, zodat u nog meer van deze prachtige bloemheesters kunt aanplanten. Cornus alba en andere Cornus soorten die vanwege de mooie kleur worden aangeplant, kunt u nu sterk terugknippen.  Door ze ieder jaar sterk terug te snoeien krijgt u steeds weer mooi gekleurde twijgen . Teveel uitgegroeide, bladhoudende heesters zoals Cotoneaster en platgroeiende Coniferen kunt u nu ook bijwerken.  Knip steeds zodanig dat er niet te zien is waar de takken zijn afgeknipt. De als bodembedekker gebruikte cotoneaster kunt u wat rigoureuzer afknippen. Hou ze in ieder geval wel kort, want anders duurt het maar enkele jaren voordat deze bodembedekkers een meter hoog zijn.

 

Meeldauw:

Meeldauw is een beruchte ziekte voor o.a. appelbomen. De schimmel overwintert in de knoppen. Zodra deze uitlopen, ziet u onmiddellijk dat de jonge blaadjes en bloemclusters witbepoederd en misvormt zijn.

Verwijder de zieke delen zo snel mogelijk om verdere aantastingen te voorkomen. Hetzelfde geldt voor de kruisbes die kan worden aangetast door de Amerikaanse kruisbessenmeeldauw. Bij ernstige aantasting zal het nodig zijn om te spuiten.

 

 

 

 

Keukenkruiden planten:

Op een zonnig beschut plaatsje kunt u de komende maand bieslook, peterselie en selderij planten. Als er vorst wordt voorspeld, zet u een doos over de plantjes of bedekt u ze met vliesdoek om ze te beschermen tegen teveel kou.

Op deze wijze groeien de plantjes voorspoedig en in de loop van de volgende maand zijn ze sterk genoeg om te oogsten. Snijd dan niet de hele plant ineens bij de grond af, maar oogst steeds van verschillende planten een aantal stengels. Zo hebt u er de hele zomer geniet van.

 

In de serres:

Het zaaien, verspennen en oppotten vraagt nu veel aandacht

Zet de bollen en knollen van dahlia’s en begonia’s in een kist met tuinmolm om ze alvast aan de groei te brengen voor ze worden uitgeplant.

Verpot de kuipplanten en geef ze langzamerhand meer water. Zet ze niet te warm.

Breng de overgehouden stekperkplanten aan de groei zodat u er aan het eind van de maand of in april volop stek van kunt snijden.

 

Tomaten voor zaaien:

In maart worden buitenhuis de tomaten voor gezaaid zodat u ze netjes op tijd, half mei, buiten kunt planten. Heel aardig zijn de minitomaatjes zoals Yellow Pear shaped die gele peervormige tomaatjes geeft of Sweet 100’ die suikerzoete kerstomaatjes produceert. U kunt natuurlijk ook een pakje zaad kopen van een dergelijk heerlijke de vleestomaat, StPierre, narita en fadango zijn prima rassen. Tomaten zaait u in een aantal zaaibakjes bij een temperatuur van ongeveer 20 °C . Als de plantjes 5 cm hoog zijn worden ze opgepot in potjes met een doorsnede van 10 cm . Laat ze daarna ongeveer een week bij 20°C staan . Daarna verhuizen ze naar een iets koelere ruimte waar ze overigens wel optimaal van het licht kunnen profiteren.

 

Aan de schoonmaak:

Het wordt nu tijd om de resten van vaste planten en grassen te verwijderen. Van de meeste grassen kunt u de halmen en het oude blad er zo aftrekken, een snoeischaar is vaak helemaal niet nodig. De oude stengels breken nu gemakkelijk af. Let er wel op dat u niet op de nieuwe neuzen van vaste planten gaat staan en ze kapot trapt. Hier en daar begint het onkruid alweer te groeien. Trek het er direct uit en voorkom dat het uitzaait.

 

Snoeien van voorjaarsbloeier:

Vorig jaar stond de forsythia in maart al in volle bloei. Al snel na de bloei beginnen de bladknoppen te zwellen en dan duurt het nog maar even voor de nieuwe twijgen tevoorschijn komen. Het is daarom belangrijk om direct na de bloei uitgebloeide takken af te knippen. Op die manier kunnen er lange, gezonde scheuten gaan groeien, die volgend jaar weer gaan bloeien. Snoei na de bloei is ook wenselijk bij voorjaarsbloeiende Spirea, Ribes en Cornus mas.

Ander voorjaarsbloeier zoals Corylopsis en Hamamelis zullen na het snoeien niet beter gaan bloeien. Neem bij dergelijke gewassen alleen de echt storende takken al in een vroeg stadium weg.

 

Aardbeien planten:

In maart kunt u de doordragende aardbeien planten op onderlinge afstand van 70 x50 cm. Indien verkrijgbaar is Rapella het beste ras. Ostara levert ook lekkere vruchten, maar is wat gevoeliger voor ziekten. Verwijder bij jonge planten tot half mei de bloemknoppen zodat ze alle energie kunnen gebruiken om aan te slaan en een stevig wortelstelsel te vormen. Doordragende aardbeien kunt u ook in een hanging basket planten. Van juli tot de eerste nachtvorst kunt u de aardbeien oogsten.

 

Vaste planten scheuren:

Sterkere vaste planten kunnen in maart al worden gescheurd. Dat geldt vooral voor soorten, die wat later in het jaar bloeien. De voorjaarsbloeier kunt u beter direct na de bloei scheuren, want dan gaan ze meestal pas echt groeien en kunnen ze op een nieuwe plek ook voldoende voedsel opnemen. Maak bij het scheuren in maart de afzonderlijke delen niet te klein en schud niet alle grond tussen de wortels uit . Spit eerst goed de grond waar de planten moeten komen te staan en werk er oude mest of compost door. Wie de vaste planten niet verplant, doet er goed aan om een dikke laag organisch materiaal tussen de planten te strooien.

 

De rotstuin:

In de rotstuin bloeit Saxifrage nu volop. Kijk waar nog ruimte voor planten is en maak een lijstje van de gewenste soorten. Maak de dichtgeslagen grond tussen de planten los, strooi eventueel een laag steenslag tussen de planten en geef nu al voedsel.

Hoogalpine rotsplanten bloeien en groeien vroeg in het jaar en hebben dan hun voedsel nodig. Vanaf midden zomer moeten ze alweer afrijpen voor de winter.

 

Struikrozen:

Rond de ent plaats van struikrozen wordt in de herfst een laag ruige mest aangebracht of de ent plaats wordt ingepakt met omringende grond. In een normale winter merkt u geen verschil met onbehandelde planten, maar in strenge winters kan dit het verschil tussen leven en dood zijn . In maart kunt u de grotendeels verteerde mest onderspitten en de opgehoogde grond de wortelhals weer egaliseren.

Het is nu ook pas tijd om deze rozen te snoeien. Verwijder alle dunne takjes en takken, die naar bunnen groeien. Laat drie tot vijf stevige takken staan en knip die af op drie tot vier ogen . Let er daarbij op, dat u de tak afknipt boven een oog dat aan de buitenzijde van de tak staat. Zo kan de roos er weer een seizoen lang tegen en zal hij u belonen met zijn koninklijke bloemen.

 

Heide snoeien:

Met de juiste heiderassen en goede snoei kunt u jaarrond plezier van heide hebben, mits u op zure zandgrond tuiniert. Laat u bij de keuze van het sortiment niet leiden door allerlei nieuwigheden maar neem rassen die bewezen hebben dat ze tegen een strenge winter bestand zijn. Neem voor de winterperiode ook een paar winterbloeiende rassen. Echt, ze bloeien van december tot april.

De winterbloeiende Erica’s snoeit u pas na de bloei, maar de Calluna’s, de struikheiderassen, snoeit u in maart. Knip ze met een heggenschaar onder de oude bloemtrossen af . Maak er niet een mooi egaal tapijt van maar doe het iets nonchalant: hier iets hoger, daar iets lager. Zo krijgt u een mooi heideveldje dat in de nazomer weer volop zal bloeien.

Als u nu heide gat planten, let dan ook op de bladkleuren, daar heeft u nog veel langer plezier van dan van de bloei.

 

Zomerbloeiende bolgewassen:

Lat u niet door een mooie maartmaand verleiden om dahlia’s en knolbegonia’s uit te planten, ze zullen door één nachtvorst in april volkomen zwart worden.

Anemoontjes, lelies en ixia’s kunt u aan het einde van de maand al wel uitplanten . Ook de nog steeds voor Montbretia uitgescholden Crocosmia kunt u nu al planten. In zachte winters zijn Crocosmia’s redelijk winterhard, zeker als ze een dik winterdek krijgen. Om natte kleien veengrond kunt u beter geen risico nemen en ze iedere herfst oprooien en droog overwinteren.

 

Borders:

Alle vaste planten in de border kunnen van hun oude stengels worden ontdaan. U kunt nu de soorten scheuren en verplanten waarbij dat regelmatig gedaan moet worden. Spit goed de grond los, breng er compost of verteerde mest in en zet de jonge planten in de lekkere lossen grond. Vooral Ezelsoren en Monarda’s houden ervan om regelmatig opnieuw opgezet te worden . Bij een teveel aan voedsel zullen vaste planten veel blad en weinig bloemen geven. De meeste borders hebben echter last van een tekort aan voedsel . Strooi tussen de vaste planten van de border jaarlijks een laagje compost De hoeveelheid voedingsstoffen in compost is niet te hoog en door de humus krijg je een uitstekend bodemleven.

 

Aandacht voor het gazon:

Afhankelijk van het weer moet u in maart het gazon alweer een of twee keer worden gemaaid. Het is goed om voor die tijd het gazon ook even te beluchten . Dat kan met een zogenaamde prikrol, maar u kunt dat ook met een greep doen die u in de grond prikt en dan even heen en weer haalt. Trek voor dit werk wel een paar uur uit, want u moet ongeveer om de tien cm gaten prikken. Misschien is in de winter het mos ook sterke gaan groeien en is er van het gazongras niet veel meer te zien. Met een hark of speciale verticuteerhark het mos zoveel mogelijk verwijderen en daarna te bemesten.

 

Het mes in zomerbloeiers:

Van midden tot eind maart, niet eerder, is het de tijd om de vorstgevoelige, zomerbloeiende heesters te snoeien. Waarom niet eerder? Stel, u snoeit in het midden van een zachte februarimaand. Als gevolg van het zachte weer beginnen de overgebleven knoppen, waar alle energie naartoe gaat, te zwellen en ze staan al haast op openbarsten. Dan komt er eind februari nog een koudefront met strenge vorst. De kwetsbare knoppen kunnen dan gemakkelijk bevriezen. Als de struiken nog niet gesnoeid zijn zullen de bovenste knoppen het verst ontwikkeld zijn.

Na het snoeien lopende de overgebleven knoppen alsnog uit en dat in een periode dat er minder kans op strenge vorst is. Vorstgevoelige heesters zijn onder andere: Buddleja, Caryopteris, tuinfuchia en Ceanothus. Ook Potentilla fruticosa en Spirea x bumalda worden nu gesnoeid.

 

 Kuipplanten :

In februari heeft u al een begin kunnen maken met het verpotten van de kuipplanten. In maart kunt u dat vervolgen. Diverse kuipplanten kunnen nu ook al naar buiten . Als het vriest, haalt u ze weer even binnen. Het is wel zo dat kuipplanten in de herfst beter bestand zijn tegen de kou dan in het voorjaar. De hele winter binnen heeft ze tot kastplantje gedegradeerd. Lucht in ieder geval goed in de berging, zorg voor veel ventilatie en controleer een paar keer per week op ziekten en aantastingen zoals schimmelziekten, dop – schild – en wolluis en witte vlieg.  Kuipplanten krijgen nu ook weer wat water, maar wees nog niet te scheutig. Maak ook zo nu en dan het gewas een beetje nat, maar doe dat wel voor de middag, zodat de planten droog de nacht ingaan.

 

Tuintip voor de vijver:

U mag in maart nog geen werkzaamheden aan de vijver uitvoeren.  Controleer alleen of er geen schade door de vorst ontstaan is en houdt altijd de luchtvoorziening in de gaten.

Als u een nieuwe vijver wilt gaan aanleggen, dan kan dat prima in maart gebeuren of zeker de voorbereidingen ervan.

 

Tips voor bloemschikkers:

Helleborus, Galanthus, Skimmia, Viburnum tinus en natuurlijk sneeuwklokjes kunnen door de bloemschikkers onder u in huis in een vaas worden gezet. Sneeuwklokjes kunt u ook als een pol uitsteken en in een schaal opplanten.  Na de bloei zet u de pol weer terug in de tuin.

 

Tuintips algemeen:

Nu is de tijd om de tuin, volgens het deze winter gemaakt tuinplan, aan te leggen of te veranderen.

Snoei aan het eind van de maand de winterheide zodat de planten weer volop nieuwe scheuten kunnen vormen.

Plant nu rozen en ander gevoelige bladverliezende heesters.

Bestel zomerbloeiende bol en knolgewassen.

Ruim oude stengels en halmen van vaste planten en grassen en de winterbedekking van kwetsbare planten op .

Leiplaten tegen de muur kunt u nu snoeien, de overblijvende takken zet u aan het raamwerk vast met touw of speciaal binddaad . controleer ook het oude binddraad en vervang dat als het in de bast dreigt te gaan.

Druif pas snoeien wanneer ze goed zijn uitgelopen.

Snoei aan het eind van deze maand de vlinderstruik Buddleja. Door lekker kort te snoeien, houdt u altijd een gezonde, rijksbloeiende struik.

Verticuteer het gazon.

Maak de plekken in het gazon waar water blijft staan los en draineer zo nodig.

Spit plantvakken en werk er zomogelijk compost of oude mest door.

Wie nu kleur in balkonbakken wil hebben kan ze vullen met viooltjes, vergeetmenietjes

Nestkastjes moeten worden schoongemaakt en nieuwe moeten worden opgehangen.

In maart en april kunt u al kuipplanten in groter kuipen zetten.

Het is een goede tijd om compost of stalmest in de tuin onder te spitten. Doe dit niet te dicht bij de wortels van vaste planten of heesters.

Controleer de tuin op

onkruid. Vooral tijdens het spitten verwijdert u de lastige kweekgrassen en wortelonkruiden.

Als de border oud is geworden en nodig moet worden verjongd, steek dan alle vaste planten die in de zomer en in de herfst bloeien er uit. Scheur ze en plant de groeikrachtige scheuten die aan de buitenzijde zitten weer op.  Ze kunnen er dan zeker weer drie jaar tegen en de bloei zal rijker zijn.